بنام مردم،به سود حقیقت

به نام مردم، به سود حقیقت:

در سیاست ایران، همانند شطرنجی کهنه و پرگرد و خاک، گاه یک حرکت کوچک می‌تواند سرنوشت صفحه را عوض کند. سخنان اخیر استاندار مازندران، دکتر مهدی یونسی‌رستمی، اگرچه در بیان شاید تند و بی‌محابا بود، اما در عمق خود پژواکی از درد تاریخی مردم این خطه است: *گرسنگی، معیشت، و ضرورت بازگشت سیاست به زندگی روزمره مردم.*

بخش اول‌ ، *حقیقتی که با صراحت زاده شد.*

استاندار مازندران جمله‌ای گفت که بسیاری از سیاستمداران سال‌هاست در دل می‌دانند، اما جرئت ابراز آن را ندارند:
تا زمانی که معیشت مردم دچار تزلزل است، هر بحثی (حتی فرهنگی) در معرض بی‌اثر شدن قرار می‌گیرد. این سخن نه نفی ارزش‌های فرهنگی که هشدار به سیاست‌گذاران است: *نان، شرط لازم هر اصلاح فرهنگی است.*
جامعه‌ای که شکمش گرسنه است، گوش شنوا برای توصیه اخلاقی نخواهد داشت.

در واقع، یونسی بر همان حقیقتی انگشت گذاشت که فیلسوفان اجتماعی غرب و شرق بارها بر آن تأکید کرده‌اند: *نان پیش از ایمان، اقتصاد پیش از فرهنگ* که اگر این اصل را نادیده بگیریم، خودِ ارزش‌ها هم قربانی می‌شوند.

بخش دوم، *واکنشِ تند، زخمِ کهنه*

واکنش مجتبی زارعی و همفکرانش به این سخن، بیش از آنکه دفاعی از ارزش‌ها باشد، بازتاب سنتی قدیمی در سیاست ماست: *بهره‌برداری از هیجان به جای گفت‌وگو*
اینکه نماینده‌ای در سطح ملی با الفاظی چون «بی‌لیاقت» یا «غلط کردی» با استاندار یک استان سخن بگوید، نه دفاع از شهداست و نه پاسداشت ارزش‌ها؛ بلکه تهدید مستقیمِ سرمایه‌ای به‌نام «اعتماد عمومی» است.

جامعه‌ی ما خسته از ادبیات توهین است. مردم دیگر حوصله‌ی دعواهای لفظی ندارند. آنان انتظار دارند مسئولان حتی در اختلافات با ادب و عقلانیت سخن بگویند. ادبیات خشونت‌آمیز زارعی، در واقع به ضرر همان ارزشی تمام شد که مدعی دفاع از آن بود.

بخش سوم،مازندران و استعاره‌ی *«رُبَّ ضارّه نافعه»*

ضرب‌المثلی عربی می‌گوید: «چه بسا زیانی که سودمند می‌شود.»
حمله‌ی زارعی به استاندار مازندران شاید در کوتاه‌مدت جنجال آفرید، اما در میان‌مدت باعث شد چهره‌ی یونسی به‌عنوان مدیری صریح‌گو و جسور در میان مردم پررنگ‌تر شود. جامعه امروز بیش از مدیران مطیع و محتاط، نیازمند مسئولانی است که *حقیقت را بی‌پرده بگویند حتی اگر از مصلحت‌سنجی‌های اداری فاصله بگیرند.*

این همان نقطه‌ای است که باید از آن دفاع کرد: *شجاعت در بیان درد مردم.*

اگر سیاست ایران بخواهد از دور باطل شعار خارج شود، باید بداند که:

*معیشت اولویت است*
*عدالت توزیعی شرط مشروعیت است*
*فرهنگ بدون اقتصاد، سست و لرزان است.*

یونسی با یک جمله، گفتمان جدیدی را در سطح استان به میدان آورد؛ گفتمانی که می‌گوید مدیریت استانی باید از آسفالت جاده‌ها، زباله‌های دپو شده، کشاورزان بی‌سرمایه، و سفره‌های کوچک‌شده آغاز کند، نه از بخشنامه‌های پرطمطراق و شعارهای غیرقابل لمس.

آنچه امروز مازندران نیاز دارد، نه دعوای لفظی میان نماینده و استاندار، بلکه *ائتلافی برای نجات اقتصاد بومی، حل معضل پسماند، و سامان‌دهی ساخت‌وساز غیرمجاز* است. در چنین شرایطی، هر کس که زبان مردم را صریح‌تر بیان کند(حتی اگر با اشتباهات لفظی همراه باشد)‌ به مردم نزدیک‌تر است تا آن‌که با فریادهای احساسی، فضای سیاسی را تیره‌تر می‌کند.

کلام آخر

من به‌عنوان تحلیلگری که سال‌ها سیاست کشورم ایران را رصد کرده‌ام، معتقدم تاریخ از یونسی به‌عنوان استانداری یاد خواهد کرد که «زبان مردم» را به میدان آورد، حتی اگر به مذاق برخی خوش نیامد. در جهانی که سیاستمداران عادت کرده‌اند حرف‌های بی‌خاصیت بزنند، *صراحت او خود یک سرمایه است.*

و اینجا باید بار دیگر همان مثل قدیمی را به یاد آورد:
*«عدو شود سبب خیر، اگر خدا خواهد.»*

هامون حکیمی
دبیر جبهه اصلاحات شهرستان ساری